4. Seviye deprem tatbikatı nedir?

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) koordinasyonunda yürütülen 4. Seviye Deprem Tatbikatı, Türkiye’de gerçekleştirilen en geniş katılımlı ve en üst düzey koordinasyon gerektiren deprem senaryosu olarak dikkat çekiyor. Bu tatbikat, yalnızca ulusal kurumları değil, gerektiğinde uluslararası yardım mekanizmalarını da devreye sokmayı amaçlıyor.

4. SEVİYE NE ANLAMA GELİYOR?

AFAD’ın afet müdahale sisteminde afetler, büyüklüklerine ve ihtiyaç duyulan müdahale kapasitesine göre 1’den 4’e kadar sınıflandırılıyor:

• 1. Seviye: Yerel ölçekte afet; sadece il ve ilçe birimleri tarafından yönetilir.

• 2. Seviye: Birden fazla ilin katılımını gerektirir; bölgesel düzeyde müdahale yapılır.

• 3. Seviye: Ulusal düzeyde koordinasyon gerektirir; devlet kurumları devreye girer.

• 4. Seviye: Uluslararası destek çağrısının yapıldığı, en üst düzey afet yönetim seviyesidir.

Dolayısıyla “4. seviye deprem tatbikatı”, büyük bir yıkım senaryosuna dayalı olarak tüm kurumların ve uluslararası arama kurtarma ekiplerinin birlikte hareket ettiği bir genel seferberlik provası anlamına gelir.

TATBİKATIN AMACI

Bu kapsamlı tatbikatın temel amacı:

• Deprem sonrası acil durum yönetimi kapasitesini test etmek,

• Kurumlar arası iletişim ve koordinasyonu güçlendirmek,

• Arama kurtarma, sağlık, lojistik, barınma ve iletişim alanlarındaki eksiklikleri belirlemek,

• Halkın afet bilincini artırmak ve gerçek bir depreme hazır hale gelmek.

KİMLER KATILIYOR?

4. seviye tatbikatlarda, yalnızca AFAD değil:

• Bakanlıklar ve valilikler,

• Türk Silahlı Kuvvetleri,

• Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma,

• Kızılay,

• Sağlık Bakanlığı UMKE ekipleri,

• İtfaiye, belediye ekipleri, sivil toplum kuruluşları
  ve hatta Birleşmiş Milletler (INSARAG) onaylı uluslararası arama kurtarma ekipleri yer alıyor.

Bazı senaryolarda, komşu ülkelerden veya NATO’dan destek talebi de simüle ediliyor.

TATBİKAT NASIL YAPILIYOR?

Gerçek bir deprem olmuş gibi hareket edilen tatbikatlarda:

• Enkaz alanları hazırlanıyor,

• Yaralı ve kayıp vatandaş senaryoları canlandırılıyor,

• Acil iletişim hatları ve mobil komuta merkezleri devreye alınıyor,

• Arama kurtarma ekipleri sahaya sevk ediliyor,

• Barınma, gıda, enerji ve sağlık altyapısının yönetimi test ediliyor.

Tatbikat sırasında, kriz merkezleri 7/24 çalışma moduna geçiyor ve tüm kurumlar AFAD Acil Durum Yönetim Merkezi koordinasyonunda faaliyet yürütüyor.

ULUSLARARASI BOYUTU

4. seviye tatbikatlar, Türkiye’nin uluslararası afet yardımı çağrısı yapması durumunda sistemin nasıl işleyeceğini de test ediyor.
   Bu çerçevede:

• INSARAG (Uluslararası Arama ve Kurtarma Danışma Grubu) standartları uygulanıyor,

• Yabancı ekiplerin giriş, kayıt ve yönlendirme süreçleri canlandırılıyor,

• Türkiye’nin uluslararası yardım koordinasyon kapasitesi gözden geçiriliyor.

SONUÇ VE ÖNEMİ

“4. Seviye Deprem Tatbikatı”, sadece bir uygulama değil, ülkenin afetlere hazırlık gücünü ölçen bir stres testiniteliği taşıyor.
Tatbikatlardan elde edilen sonuçlar doğrultusunda,

• afet planları güncelleniyor,

• eksik görülen alanlarda eğitim ve ekipman yatırımları yapılıyor,

• kurumlar arası iletişim zincirleri güçlendiriliyor.

AFAD yetkililerine göre bu tatbikatlar, olası büyük bir Marmara veya Doğu Anadolu depreminde can kayıplarını en aza indirebilmek için hayati önem taşıyor.