Teknolojinin gelişmesi ve internet erişiminin yaygınlaşmasıyla birlikte yeni nesil bağımlılık türleri de hayatımıza girdi. Uzmanlar, son yıllarda hızla artan sanal kumar bağımlılığının özellikle gençler arasında ciddi bir tehdit haline geldiğine dikkat çekiyor.
Sakarya Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Psikoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Elif Yöyan, sanal kumarın görünmeyen yönü nedeniyle “sessiz bağımlılık” olarak tanımlandığını belirterek önemli uyarılarda bulundu.
SANAL KUMAR NEDEN BU KADAR HIZLI YAYILIYOR?
Dr. Yöyan, sanal kumarın fiziksel kumardan farklı olarak internet üzerinden 24 saat erişilebilir olması nedeniyle bağımlılık riskini artırdığını söyledi.
Özellikle akıllı telefonlar ve bilgisayarlar sayesinde kullanıcıların istedikleri an bu platformlara ulaşabildiğini belirten Yöyan, sanal kumarın çoğu zaman bir oyun gibi sunulmasının da tehlikeyi büyüttüğünü ifade etti.
Anonim kullanım imkânı sağlayan sistemlerin, kişilerin kimliklerini gizleyebilmesi nedeniyle bağımlılığın fark edilmesini zorlaştırdığına dikkat çekti.
EN BÜYÜK RİSK 25 YAŞ ALTINDAKİ GENÇLERDE
Uzmanlara göre gençlerin beyin gelişimi henüz tamamlanmadığı için riskli davranışlara yönelme ihtimali daha yüksek.
Dr. Yöyan, karar verme, risk değerlendirme ve dürtü kontrolünden sorumlu beyin bölgelerinin yaklaşık 25 yaşına kadar gelişimini sürdürdüğünü belirterek, gençlerin haz odaklı davranışlara daha yatkın olduğunu vurguladı.
Bu nedenle sanal kumar platformlarının özellikle genç kullanıcılar üzerinde daha güçlü etki oluşturabildiğini söyledi.
BU BELİRTİLERE DİKKAT!
Uzmanlar, sanal kumar bağımlılığında görülen bazı işaretlerin aileler tarafından dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Sanal kumar bağımlılığının yaygın belirtileri:
- Telefon veya bilgisayar başında geçirilen sürenin artması
- Sürekli “oyun oynuyorum” gibi açıklamalar yapılması
- Ani ruh hali değişiklikleri
- İçe kapanma ve sosyal çevreden uzaklaşma
- Sinirlilik ve öfke nöbetleri
- Maddi sorunların artması
- Borç isteme davranışları
- Kredi kartı harcamalarında açıklanamayan artışlar
TEDAVİSİ MÜMKÜN ANCAK ZAMAN GEREKTİRİYOR
Dr. Yöyan, sanal kumar bağımlılığında bilişsel davranışçı terapi yöntemlerinin etkili sonuçlar verdiğini belirtti.
Tedavi sürecinde kişinin ne kadar para, zaman ve enerji kaybettiğinin somut olarak ortaya konduğunu ifade eden Yöyan, bağımlılığın altında yatan nedenlerin de araştırıldığını söyledi.
Depresyon, kaygı bozukluğu, dikkat eksikliği ve dürtü kontrol sorunlarının birçok vakada eşlik eden faktörler arasında yer aldığını belirten uzmanlar, gerektiğinde psikiyatrik destek ve ilaç tedavisinin de uygulanabildiğini kaydetti.
AİLE DESTEĞİ TEDAVİNİN ANAHTARI
Uzmanlara göre bağımlılıkla mücadelede aile desteği büyük önem taşıyor.
Dr. Yöyan, özellikle para hareketlerindeki olağan dışı değişimlerin, sık borç isteme davranışlarının ve açıklanamayan harcamaların göz ardı edilmemesi gerektiğini belirterek ailelerin erken farkındalık göstermesinin tedavi başarısını artırdığını vurguladı.
UZMANLARDAN UYARI
Sanal kumarın eğlence gibi görünse de kısa sürede ciddi maddi ve psikolojik sorunlara yol açabilen bir bağımlılık türü olduğuna dikkat çeken uzmanlar, gençlerin dijital ortamda geçirdiği sürenin yakından takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.