Nöbetçi Eczaneler
Türk Böbrek Vakfı Başkanı Timur Erk, Türkiye’de her 6-7 kişiden birinin kronik böbrek hastalığı riski taşıdığına dikkat çekerek, aşırı sıcak ve susuzluğun böbrekler üzerindeki yükü artırabileceğini belirtti.
AŞIRI SICAKLAR BÖBREKLERİ ZORLUYOR
Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Nadir Alpay, kronik böbrek hastaları ve diyaliz hastalarında yüksek sıcaklık, aşırı terleme ve susuzluğun kan değerlerinde hızlı değişimlere neden olabileceğini söyledi.
Sıcak havalarda terleme yoluyla yalnızca suyun değil, sodyum ve potasyum gibi elektrolitlerin de kaybedildiğini belirten Alpay, yeterli sıvı alınmadığında damar içindeki kan hacminin azalabileceğini ve bunun böbreklere ulaşan kan akımını düşürebileceğini ifade etti.
KOYU RENKLİ İDRAR SUSUZLUĞUN İŞARETİ OLABİLİR
Böbreklerin vücuttaki sıvıyı korumak için süzme hızını azaltıp idrarı yoğunlaştırabildiğini belirten Alpay, sıcak havalarda idrarın normalden daha koyu renkli olmasının sıvı kaybının işaretlerinden biri olabileceğini söyledi.
Özellikle yüksek sıcaklıkta, aşırı terleme sırasında veya hamam ve sauna gibi yoğun ısıya maruz kalınan ortamlarda sıvı kaybının arttığına dikkat çekildi.
KREATİNİN DEĞERİ YÜKSELEBİLİR
Sıvı kaybının böbrek fonksiyonları üzerinde doğrudan etkili olabileceğini belirten Doç. Dr. Alpay, böbreklere giden kan akımının azalmasının kandaki kreatinin düzeyinin yükselmesine neden olabileceğini ifade etti.
Bu yükselmenin her zaman kalıcı böbrek hasarı anlamına gelmediğini belirten Alpay, sıvı kaybına bağlı geçici değişikliklerin de görülebileceğini söyledi. Ancak sıvı kaybının uzun sürmesi veya ağırlaşması halinde özellikle kronik böbrek hastalarında akut böbrek hasarı gelişebileceği uyarısında bulundu.
POTASYUM DENGESİNE DİKKAT
Kronik böbrek hastalarında sıcak havalarda özellikle potasyum dengesinin önem taşıdığı belirtildi. Kanda potasyum seviyesinin yükselmesinin kalp ritmi açısından ciddi sorunlara yol açabileceğine dikkat çeken uzmanlar, hastaların sıcak havalarda daha dikkatli olması gerektiğini vurguladı.
Sodyum seviyelerinin ise kaybedilen su ve elektrolit miktarı ile kişinin mevcut hastalıklarına göre farklılık gösterebileceği ifade edildi.
Bu nedenle kronik böbrek hastalarının doktor önerisi olmadan aşırı miktarda su veya elektrolit tüketmemesi, kendilerine özel sıvı ve beslenme planına uyması gerektiği belirtildi.
HAMAM VE SAUNA BÖBREK HASTALARI İÇİN RİSKLİ
Yüksek sıcaklık ve yoğun terleme nedeniyle hamam ve sauna gibi ortamların kronik böbrek hastaları açısından risk oluşturabileceği bildirildi.
Bu ortamlarda kısa sürede önemli miktarda sıvı kaybı yaşanabileceğini belirten uzmanlar, böbrek fonksiyonları azalmış kişilerde sıvı ve elektrolit dengesinin daha hızlı bozulabileceğine dikkat çekti.
Kronik böbrek hastalarının sauna, hamam ve uzun süreli yoğun sıcak maruziyeti konusunda mutlaka kendi hekimlerine danışmaları gerektiği vurgulandı.
“SUSUZ KALMAMAK BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR”
Doç. Dr. Nadir Alpay, sıcak havalarda ortaya çıkan kreatinin yüksekliğinin bazı durumlarda kalıcı böbrek hasarından değil, akut sıvı eksikliğinden kaynaklanabileceğini belirtti.
Alpay, sıvı kaybının uzun sürmesi veya ağırlaşmasının akut böbrek hasarına dönüşebileceğini ifade ederek, sıcak havalarda susuz kalmamak, aşırı sıcak ortamlardan kaçınmak ve kronik böbrek hastalarının doktorlarının önerilerine göre hareket etmesinin büyük önem taşıdığını söyledi.
DİYALİZ HASTALARI TATİLE ÇIKABİLİR Mİ?
Başhemşire Figen Gül ise hemodiyaliz hastalarının gerekli planlamaları yapmaları halinde tatile çıkabileceklerini belirtti.
Diyaliz hastalarının seyahat öncesinde gidecekleri bölgede uygun bir diyaliz merkezi bulmaları ve tatil tarihleri için önceden rezervasyon yaptırmaları gerektiğini ifade eden Gül, hastaların yola çıkmadan önce kendi diyaliz merkezlerinden gerekli tıbbi belgeleri almalarının önemine dikkat çekti.
Gül, son diyaliz gününde epikriz raporunun alınmasını, varsa diyaliz raporlarının ve özellikle seroloji sonuçlarının hastanın yanında bulundurulmasını önerdi.
UZMANLARDAN KRİTİK UYARI
Uzmanlar, sıcak havaların kronik böbrek hastaları ve diyaliz hastaları üzerinde sağlıklı bireylere göre daha ağır sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle aşırı sıcak, yoğun terleme ve sıvı kaybına karşı dikkatli olunması, sıvı tüketiminin ise mutlaka kişinin mevcut hastalığı ve doktorunun önerileri doğrultusunda planlanması gerekiyor.
