Medical Park Ataşehir Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Elif Ulusoy Demir, yeterli süre uyumanın tek başına dinlenmiş uyanmak için yeterli olmadığını belirtti. Uykunun kesintisiz ve kaliteli olmasının da büyük önem taşıdığını ifade eden Demir, düzensiz uyku saatleri, gece ekran kullanımı, geç saatlerde yemek yemek, kafein ve alkol tüketiminin uyku kalitesini bozabileceğini söyledi.
Uyku sırasında derin uyku ve REM evrelerinin sık sık kesintiye uğramasının vücudun ihtiyaç duyduğu fiziksel ve zihinsel yenilenmeyi tamamlamasını zorlaştırabileceği belirtildi.
SABAH YORGUNLUĞUNUN NEDENİ UYKU APNESİ OLABİLİR
Sabahları yorgun ve dinlenmemiş uyanmanın önemli tıbbi nedenlerinden birinin uyku apnesi olduğu ifade edildi. Uyku sırasında solunumun tekrarlayan şekilde durması, kandaki oksijen seviyesinin düşmesine ve beynin uykuyu bölerek kişiyi kısa süreli uyandırmasına neden olabiliyor.
Kişi bu uyanmaların farkına varmasa bile uyku bütünlüğünün bozulması nedeniyle sabahları kendisini hiç uyumamış gibi hissedebiliyor.
Uzman, şiddetli horlama, uykuda nefesin kesilmesi, gece boğulma hissiyle uyanma, ağız kuruluğu ve gece sık idrara çıkma gibi belirtilerin uyku apnesine işaret edebileceğini belirtti. Sabah baş ağrısı, gün içinde aşırı uyku hali, odaklanma güçlüğü ve unutkanlık da dikkat edilmesi gereken belirtiler arasında gösterildi.
DEMİR VE B12 EKSİKLİĞİ DE YORGUNLUK YAPABİLİR
Demir eksikliği, kansızlık, B12 eksikliği ve tiroit hastalıklarının da sabah yorgunluğunun altında yatabileceği bildirildi. Bu sağlık sorunlarının vücudun enerji üretimini ve oksijenlenmesini etkileyerek kişide yoğun bitkinlik, zihinsel bulanıklık, kas ve eklem ağrıları ile uyanmakta güçlük gibi şikâyetlere yol açabileceği kaydedildi.
STRES VE GECE EKRANI UYKU KALİTESİNİ BOZUYOR
Yoğun stres ve zihinsel yorgunluğun da kaliteli uykunun önünde engel oluşturabileceği belirtildi. Stres hormonlarının yüksek seyretmesi, vücudun gece boyunca ihtiyaç duyduğu dinlenme ve onarım sürecine geçmesini zorlaştırabiliyor.
Gece geç saatlere kadar telefon ve bilgisayar kullanmanın da uyku düzenini olumsuz etkileyebileceği ifade edildi. Ekran kullanımı hem biyolojik saati etkileyebiliyor hem de zihinsel uyarılmayı artırarak uykuya geçişi zorlaştırabiliyor.
GECE GEÇ SAATTE YEMEK VE FAZLA KAFEİNE DİKKAT
Gece geç saatlerde ağır yemek tüketmenin sindirim sistemini gece boyunca aktif tutarak dinlenme sürecini olumsuz etkileyebileceği belirtildi.
Kafeinin uzun süre vücutta kalabildiği ve uykunun derinleşmesini zorlaştırabildiği ifade edilirken, alkolün ise uykuya dalmayı kolaylaştırıyor gibi görünmesine rağmen uyku kalitesini düşürebileceği aktarıldı.
YORGUNLUĞA BAŞ AĞRISI VE NEFES DARLIĞI EŞLİK EDİYORSA DİKKAT
Sabah yorgunluğuna baş ağrısı, baş dönmesi, nefes darlığı veya çarpıntı gibi şikâyetlerin eşlik etmesi halinde bunun basit bir yorgunluk olarak değerlendirilmemesi gerektiği belirtildi.
Uyku apnesi, demir eksikliği anemisi, tiroit bozuklukları, kalp hastalıkları veya yüksek tansiyon gibi sağlık sorunlarının bu belirtilere neden olabileceği ifade edildi.
2-3 HAFTADAN UZUN SÜREN YORGUNLUKTA DOKTORA BAŞVURULMALI
Uzman, sabahları yorgun uyanma durumunun 2-3 haftadan uzun sürmesi halinde doktora başvurulması gerektiğini vurguladı.
Düzenli uyku, dengeli beslenme, stres yönetimi ve fiziksel aktivite gibi yaşam tarzı değişikliklerine rağmen yorgunluk devam ediyorsa tıbbi değerlendirme yapılması gerektiği belirtildi. Özellikle gündüz aşırı uyku hali, uykuda nefes kesilmesi, baş ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı, istemsiz kilo kaybı ve belirgin odaklanma güçlüğü gibi belirtilerin eşlik ettiği durumlarda gecikmeden hekime başvurulması önerildi.
DAHA DİNLENMİŞ UYANMAK İÇİN BUNLARA DİKKAT
Daha dinç uyanmak için her gün, hafta sonları da dahil olmak üzere, mümkün olduğunca aynı saatte yatıp aynı saatte kalkılması önerildi.
Sabahları ilk 30 dakika içerisinde doğal gün ışığına çıkılması, yatmadan 1-2 saat önce ekran kullanımının azaltılması ve uykudan en az 3 saat önce yemek yeme ile kafein tüketiminin sınırlandırılması tavsiye edildi.
Gün içerisinde düzenli fiziksel aktivite yapılmasının da uyku kalitesini artırarak güne daha enerjik başlamaya yardımcı olabileceği belirtildi.



